www.bilgipınarım.com
Tarih-Saat
A Atatürk
 
15 MAYIS HAVA ŞEHİTLERİNİ ANMA GÜNÜ
a

İlk Türk pilotları Fransa ve İngiltere'de öğrenim gören Hüseyin, Münif öğretmen, Sadi Fuat, Fazıl, Fethi, Sadık ve Nuri Beylerdir. Osmanlı imparatorluğu balkan savaşı yenilgisini unutturmak ve hızla gelişen havacılık dünyasında Türk milletinin de saygın bir yer almasını sağlamak amacıyla 1914 yılında istanbul – Kahire hava yolculuğunu başlatma kararı almıştı. Bu zor görev için Fethi ve Nuri beyler pilot, Sadık ve İsmail hakkı beyler ise rasıt (gözlemci) olarak görevlendirilmişlerdi. Yolculuğun uzunluğu 2400 kilometreyi buluyordu.

Bu yolculuğa Bleriot marka Muavenet-i milliye uçağıyla, Deperdussine marka Prens Celaleddin uçağı katılmıştır. Bleriot uçağı ile Yzb.Fethi bey ve yardımcısı (Rasıd) Ütğm. Sadık bey, Deperdussine ile de Tğm.Nuri bey ve Rasıd Yzb. İsmail Hakkı bey uçacaktı. Tam bir macera seferi olmasına rağmen yer hizmetleri iyi düzenlenmiş, belirlenen merkezlere benzin ve yedek parça gönderilmişti. Ayrıca uçakları karadan uçak teknisyenleri takip edecek, arızaları tamir edeceklerdi.

 

Birinci Dünya Savaşı'nın başladığı 1914 yılının 8 Şubat'ında İstanbul'dan, bugün Yeşilköy olarak bilinen Ayastefanos'ta kurulmuş olan Tayyare Mektebinden Fethi Bey görevli olarak uçağı ile Mısır'a doğru hareket etmişlerdir. yağmurlu bir havada merasimle başlamıştır. törene Enver, Talat ve Cemal paşalar katılmıştır.

Şam'a ulaşan Fethi bey ve Rasıt Sadık bey, Kudüs'e gitmek için 27 şubat'ta Şam'dan havalanmışlar, bir süre sonra uçakları Taberiye gölü yakınlarında deniz seviyesinden 212 m. alçakta bulunan kayalık bir yerde düşmüş ve her ikisi de şehit olmuştur. Kazanın nasıl meydana geldiği kesin olarak anlaşılmamış, ancak kazaya kötü hava şartları veya teknik bir arızanın sebep olduğu üzerinde durulmuştur.

1914 yılında Filistin bölgesinde düşen ilk hava şehitlerimiz olan Fethi Bey, Sadık Bey ve Nuri Bey Suriye 'de, Şam'da Emeviye Camii Şerifi'ndeki Selahaddin-i Eyyubi'nin türbesinin yanında yatmaktadırlar.

Harbiye Bakanlığı bu ekibin yerine, yeni bir üçüncü ekibin seyahate çıkmasını kararlaştırmıştır. 6 Mart günü Ertuğrul adlı Bleriot marka bir uçak ile istanbul'dan yola çıkan pilot Salim ve Rasıdı Kemal bey'ler ancak Edremit'e kadar gidebilmişlerdir

2 nci ekip olan Nuri ve İsmail Hakkı bey ise Yafa'ya ulaşmışlar, 11 Mart'ta Yafa'dan hareket esnasında irtifa almak için uğraşırken uçakları hız kaybına uğrayarak denize düşmüştür. Yardım gelinceye kadar Nuri bey boğulmuş, İsmail hakkı bey ise kurtarılmıştır. Nuri bey'de Şam'da diğer şehitlerimizin yanında defnedilmiştir.

 

***

Temmuz 1912 'de, bir grup havacımızla birlikte, Uçak Teknisyeni olarak eğitim almak üzere İngiltere'ye gönderilen Fethi Bey , İngiltere'de sadece birkaç ay devam edebildiği eğitimler sırasında, uçuculuğa olan yatkınlığı ve yeteneği fark edilerek, teknik eğitiminin yanında pilot olarak da eğitilmiştir. Balkan Harbinin başlamasıyla eğitimini yarım bırakarak yurda dönmek zorunda kalan Fethi Bey, Ekim 1912 'de Garbi Rumeli Ordusu emrindeki tayyare mü frezesinde rasıt olarak harbe katılmıştır. Tüm güçlüklere rağmen Balkan Harbinin ikinci safhasında pilot olarak gerçekleştirdiği başarılı keşif uçuşları ile Osmanlı Ordusunun Bulgar kuvvetlerini geri püskürtmesinde büyük katkısı olmuştur.

27 Ocak 1923 günü Fazıl Bey'in uçağının motoru bozuldu. Dönüşe dayanamayan uçak düştü. Fazıl Bey şehit oldu.

1964 yılında Kıbrıs Harekatında pilot yüzbaşı Cengiz Topel de şehit düştü.

***

Hava şehitlerimiz yurdumuz uğruna şehit düşmüşlerdir. Yurdumuz; üzerinde yaşadığımız topraklardan ülkemizi çevreleyen deniz kıyılarından ve bunlar üstündeki gökyüzünden oluşur.

Çağımızda savaşlar çoğu zaman göklerde başlıyor. Zaferler göklerde kazanılıyor. Bunun için Atatürk havacılığın gelişmesine önem verdi. Gençleri havacılığa özendirmek için 1925 yılında Türk Hava Kurumu 'nun kurulmasını istedi. Türk Hava Kurumu yurttaşların yardımı ile günden güne gelişmektedir

Hava şehitlerimizin anılarını yaşatmak için İstanbul'da Fatih Parkında ve yurdumuzun çeşitli kentlerinde anıtlar yapıldı. Her yıl bu anıtlar önünde düzenlenen törenlerle Hava Şehitlerimiz anılır. Anma törenlerinde havacılı­ğın önemi anlatılır. Şiirler okunur. Uçaklar gösteri uçuşları yaparlar.

 

HAVA ŞEHİTLERİ

Kartal bile uçmadı göklerde böyle hızla,
Buludan geçtiniz, yıldızları aştınız.
Kurtardınız bu yurdu çelik kanadınızla,
Dar görerek yerleri göklerde savaştınız.

Ay yıldızın her zaman dolaşırken göklerde,
Size durmak düşmezdi kanat varken bu yerde.
Bir ejderdi gökler ki aşılmaz yedi katlı,
Onu bile geçtiniz kuşlar gibi kanatlı...

Fakat bazen düştünüz, kırıldı kanadınız,
Tarihlere yazılı unutulmaz adınız.
Bu yurt için yükselip, bu yurt için öldünüz.
Siz toprağa düşmeden kalplere gömüldünüz.

İ. Hakkı SUNAT

 

 

HAVA ŞEHİTLERİNE

Yurt nöbeti göklerdedir,
Göğe sınır çizilmesin.
Kartallara durak olmaz,
Bir kez yola dizilmesin.

Yeni çağın gerçeği bu:
Göktekiler korur yurdu.
Yiğit yazar ordu ordu,
Paraşütler çözülmesin.

Gök de artık bir vatandır.
Yurt uğruna konan candır,
Havacıya adı şandır,
Başka destan yazılmasın.

Filo filo kutsal, iri,
Bazen uçar, dönmez geri.
Gök kubbedir türbeler,
Yere mezar kazılmasın.

Hüseyin KALABA

Dökümanı rar olarak indirmek için tıklayınız>>>>